لاس رسیدونکی لینک

تازه خبر

پاکستان

کیسه د اوښې،باجې اؤ زما د هندو ملګري د مسلمانیدو

زه حیران شوم چې کلمه خو یوه ده نو دا پکې لا څه دي چې مسلمانیدو دپاره ضروري دي
زه حیران شوم چې کلمه خو یوه ده نو دا پکې لا څه دي چې مسلمانیدو دپاره ضروري دي

زما ملګري راته ډیر په خوند خپله د مسلمانۍ قیصه را ونیوله ، وې چې کله مونږ د هندوانو نه مسلمانان شو نو بیا به مې هم مور تر ډیرې مودې عادتاً دبتانو عبادت کولو .

هغه ووې "مور مې اووه بتان په ډیره خوارۍ جوړ کړي وؤ ، د هغې به یې ډیر خیال ساتلو ، په مختلفو وختونو اؤ مختلفو حالاتو کې به یې ددغه بتانو عبادت کولو اؤ هغوئ نه به یې مرسته غو ښته"

ملګري راته وې یوه ورځ مې زړه ټینګ کړو ، نوې د بوسکي جوړه مې په درې زره روپۍ واخسته ، راغلم د مور خوا کې په احترام اؤ عاجزۍ کښیناستم ورته مې ووې "مورې نو اوس خو مونږ مسلمانان شوي یو، د حضرت کلمه مو په ژبه وئیلې ده ، اجازت راکړه چې نور دا بتان د کور نه وباسم"

وې مور مې حیرانه شوه چې څنګه به یې وباسې؟

"ما ورته وې مورې وګوره ددوئ د احترام دپاره مې په دومره غریبۍ کې دا بوسکي جوړه په درې زره روپۍ اخستې ، دا به پخپله لمنه کې راونغاړم اؤ د سیند په پاکو اوبو کې به یې خوشې کړم"

ملګري مې وې دا اوریدل نه وؤ چې د مور اوښکې مې راماتې شوې اؤ راته یې ووې "پام کوه ګوتې ورنه وړې ګنې لاسونه به دې کاږه شي ، مړ به شې "

ما وې مورې هیڅ نه کیږي بس ته اجازه راکړه

"اؤ چې بیا مې د مور په اوښکو اؤ سلګو کې هاغه بتان په خپله ځولۍ کې راټول کړل نو د پیښور نه مې په څلور زره روپۍ سپیشل ګاډی تر اټکه په کرایه ونیولو، په ټوله لار به مې ددغو بتانو نه معافي غوښته ، په ژړا مې ورته ځان وژلی ؤ ، ورته مې وئیل ما معاف کړئ ، تاسو په ما ګران یئ خو څه وکړم اوس زما لاره جدا ده ، خفه رانه نشئ اؤ بخښنه راته وکړئ"

ملګري مې وې د اټک سیند ته چې ورسیدم ، بیا مې نو په سیند کې د پاکو اوبو لټون شروع کړو ځکه چې په اټک کې هم څو قسمه اوبه بهیږي اؤ چې پاکو اوبو کې مې کله خپل دغه پخواني بګهوانان بهیول نو دومره مې ژړلي وؤ چې سلګو ورته نیولی ووم ...

خو هغه وې چې بیا کله کور ته راغلم نو څو ورځې وروسته مې یو جګري عیسایي ملګری ؤ ، دهغه خواله ورغلم اؤ ورته مې ووې "روره زه خو اوس مسلمان شوی یم ، اسلام ډیر ښه مذهب دی ، تانه بغیر مې ګزاره نه کیږي ، راځه ته هم راسره مسلمان شه "

وې ملګري مې کله دومره په اسانه منله چې خپل مذهب ما دپاره پریږدي خو بیا مې پرې ډیره خواري وکړه اؤ د ورځو نه یو ورځ مې مسلمانیدو ته تیار کړو ...

"ما هغه یو ملا له بوتلو چې کلمه ورته ووایي اؤ مسلمان یې کړي ، خو ډیره عجیبه دا وه چې ملا ورته کله کلمه ووئیله اؤ مسلمان یې کړو نو خوا کې ناست یو بل مسلمان ورته ووې چې اوس ددې کلیمې نه پس دا دا کلیمات هم ادا کړه"

هغه ووې زه حیران شوم چې کلمه خو یوه ده نو دا پکې لا څه دي چې مسلمانیدو دپاره ضروري دي ؟

هغه ووې ما خپله دغه پوښتنه د هاغه مسلمان ملګري نه وکړه چې دا خو مسلمان شو اوس دا نوره عربي چې ورته ته ښایې ددې څه مطلب دی ؟

"هغه راته ووې مسلمان خو شو خو سني مسلمان ، اوس ده ته ضروري ده چې دا شیعه هم شي ځکه چې کامیابي د علي رض په لارې راټينګولو کې ده"

ملګري مې وې چې زه حیران شوم چې یه خدایه اوس څه وکړم ما خو صرف د مسلمانۍ اوریدلي وؤ دا شیعه اؤ سني پکې لا څه وي ؟

هغه وې ما فیصله نه شوه کولی چې زه شیعه شم که سني خو بس هم داسې ازاد ژوند مې شروع کړو چې یوازې مسلمان به یم ..

ملګری راته ووې "خو وروستو چې څومره څومره وخت تیریدو دومره زما حیرانتیا سیوا کیده ، یوه ورځ مې یو مسلمان ملګری د لاسه ونیولو چې راځه دې جومات کې نمونځ کوو ، هغه راته ووې چې دې کې خو زمونږ مونځ نه کیږي"

هغه وې زه حق دق پاتې شوم چې جومات کې مو نمونځ څنګه نه کیږي؟

هغه وې ملګري نه چې مې دغه پوښتنه وکړه نو راته یې ووې "دا خو د وهابیانو جومات دی"

ما وې دا وهابیان کوم مذهب دی؟

"روره دا ټیک خلک نه دي، دین کې یې نوې نوې خبرې د ځان نه راویستي دي"

ملګري راته ووې ماته دغلته بیا سوال راولاړ شو چې که دا وهابیان دي نو زه څه یم ؟

وې بیا راته په بله موقعه چا ووې چې دا ته کوم جومات ته نمونځ له ځې هسې ځان ستړی کوې ، نمونځ دې ورپسې نه کیږي ...

ما وې ولې دا خو مسلمانان دي کنه .

وې مسلمان خو دي خو بریلیان دي

"یه خدایه ! زه خو چې کله مسلمانیدم نو دوئ به راته وې چې په اسلام کې داخل شه ، ماته خو اوس هیڅ نه ده معلومه چې کوم اسلام ته زه راننوتی یم ، دلته خو هر مسلمان د یو خدایې ، یو قران ، یو پیغمبر منونکی دی ،خو هر یو ، یو بل ته کافر وايي اخر زما کومه لار شوه ، خپل مذهب مې هم پریښودو اؤ اوس کافر هم یم ؟؟؟"

هغه راته دا خبرې کولې اؤ ما کولمې نیولې وې د خندا نه ورته شین ووم ..

زما دغه ملګری ډیر ښه سندرغاړی هم دی ، مولانا طارق جمیل صیب یې چرته غږ اوریدلی و اؤ هغه یې په اواز مئین شوی دی.

اوس مولانا طارق جمیل زما د مګري ښه دوست جوړ شوی ، مسلسل یې خبر اخلي ، ټیلفون ورته کوي اؤ کله کله ترې په فون د سندرې اوریدو فرمائش هم کوي.

په دغه ورځ یې راته د مولانا طارق جمیل سره د خپلو خبرو ریکارډ کړی شوی یو ټیلیفوني کال هم واورولو

مولانا صیب زما ملګري نه د مهدي حسن په اواز د هغه د خوښې د یو غزل اورولو فرمائش وکړو د کوم طرز چې زما ملګري ته یاد ؤ خو شاعري یې ورله نه ورتله ... زما ملګري ته به ددغه غزل یوه یوه استایي اؤ انتره یا سر نامه اؤ ټول شعرونه مولانا طارق جمیل صیب وریادول اؤ هغه به ورته په ترنم کې وئیل .

په وروسته کې ورته مولانا صیب بلنه ورکړه چې هغه خو لسو ورځو دپاره رائیونډ کې دی باید دی هم ورشي.

خو چې ملګري مې ورته ووې "نو رائیونډ ته په باجه اؤ دوکړو دروړلو کې خو به کومه ستونزه نه وي؟"

نو مولانا صیب له خندا شین شو ، وې دا څه کوې ما په چا وژنې څه ؟

"نو زه خو جي د باجې نه بغیر غزل نه شم وئیلی کنه"

زما ملګري مولانا صیب ته ځواب ورکړو

"بیا به داسې چل وکړو چې کله زه کلي کې یم کال به درته وکړم هلته ځان سره دوکړه، باجه راوړه ، ګپ به هم ولګوؤ اؤ موسیقي به هم انجوایی کړو"

مولانا طارق جمیل زما ملګري ته دغه تجویز ورکړو اؤ د مخه خې وئیلو نه پس کال بند شو...

ما خپل ملګري ته ووې دا دې څنګه اشنا کړی ؟

هغه وې "چې کله نوی مسلمان شوم اؤ ددې سړي تقریرونه مې واوریدل نو ډیر مې خوښ شو ، ما وې ده سره به رابطه کوم ، اخر مې پیدا کړو اؤ له نزې ورسره وغږیدم ، په ډیرو مسلو مې ترې ځان پوهه کړو"

هغه وې مولانا صیب هم راته اوله کې وې چې د موسیقۍ کار پریږده دا په اسلام کې حرامه ده ...

وې ما مولانا صیب ته ووې چې ته خو د اسلام ډیر غټ عالم یې خو کله چې د اسلام ستر پیغمبر د اخري خطبې د پاره تشریف راوړلو نو په څه کې راغلی ؤ ؟

وې مولانا صیب راته فوري وویل "په اوښه ناست ؤ اؤ خلکو ورته د هرکلي تمبلونه غږول"

ملګری مې وایي "ما مولانا صیب ته ووې چې که هغه ستر پیغمبر خطبې دپاره په اوښه راتلی شو نو ته ولې خطبې دپاره لینډ کروزر ګاډي کې راځې ؟ اؤ که تا دپاره د نوي دور سهولتونو کې اوښه په لینډ کروزر بدلیدی شي بیا ما دپاره تمبل ولې په طبله نه شي بدلیدی ؟؟؟"

وې ددې خبرې اوریدو سره راته مولانا صیب ووې ښه بس ته پریږه دا خبرې اؤ اوس راته د مهدي حسن یو ښکلی شان غزل واوروه !

See all News Updates of the Day

عوامي نېشنل ګوند انتخاباتو کې د "درغلیو" خلاف په چارسده کې لویه احتجاجي مظاهره کړې

د پاکستان په انتخاباتو کې د ممکنه درغلیو په خلاف د سياسي ګوندونو احتجاجونه لا روان دي، په خېبر پښتونخوا کې عوامي نېشنل ګوند نن په چارسده کې احتجاجي مظاهره کړې او وایي ټاکنې نه مني او احتجاجي مظاهرې به يې تر هغې روانې وي تر څو نوې ټاکنې نه وي اعلان شوي۔

پښتون ملتپال عوامي نېشنل ګوند په اتمه فرورۍ شوو ټاکنو کې د درغليو ضد احتجاجي لړۍ کې د جمعې په ورځ په چارسده کې احتجاجي مظاهره وکړه۔ دې نه وړاندې يې په صوابۍ کې احتجاج کړی وو او د بلوچستان په چمن کې یې هم احتجاجي پرلت وهلی.

د عوامي نېشل ګوند صوبايي مشر ايمل ولي خان احتجاجي غونډې ته په وینا کې وویل، "انقلاب په بلوچستان کې شروع دی، انقلاب په سیند کې شروع دی، انقلاب په سیند کې روان دی، انقلاب تاريخي د پښتونخوا نه شروع کيږي، ټول ملک به يو ځای کيږي په دې يوه نکته چې د پوځ کردار به د جمهوريت او سياست نه ختموو".

وینا کونکو تور ولګاوه چې رياستي ادارو په شوو ټاکنو کې لاسوهنه کړې ده، خو د پاکستان پوځ بيا بيا په ملکي سياست کې د لاسوهنې تورونه رد کړي او د پوځ مشر جنرل عاصم منیر د فرورۍ په لسمه په یو بیان کې نګران حکومت، د انتخاباتو کمیشن او د پاکستان ولس ته مبارکي ورکړې وه او انتخابات یې کامیاب او ازاد ګڼلي وو.

خو په دې ټاکنو کې زياتره ګوندونه د درغليو تورونه لګوي او په دې کې رياستي ادارې ککړې ګڼي.

احتجاجي مظاهرې په خېبر پښتونخوا کې تحريک انصاف ګوند، مذهبي ګوندونه او عوامي نېشنل ګوند کوي۔ دغسې په بلوچستان کې هم د سياسي ګوندونو احتجاجي مظاهرې روانې دي، او په پنجاب کې هم د تحريک انصاف ګوند پلویان وخت په وخت احتجاجونه کوي۔

امریکې، برتانيې او يورپي يونين هم د پاکستان په انتخاباتو کې د درغلیو په تورونو اندېښنه ښکاره کړې ده او په دې برخه کې یې د صفا او بیړنیو پلټنو غوښتنه کړې ده.

د پاکستان نګران وزيراعظم انوار الحق کاکړ او الېکشن کمېشن د درغليو تورونه رد کړي دي او دا یې د پاکستان داخله معامله ګڼلې ده.

د عوامي نيشنل ګوند مرکزي جنرل سکيټري ميا افتحار حسېن وويل په ټاکنو کې درغلۍ شوې دي او دوي به د پرامنه مزاحمت د لارې خپل احتجاج روان ساتي تر څو چې نوې ټاکنې نه وي اعلان شوي۔

د عوامي نېشنل ګوند مرکزي جنرل سيکټري افتخار حسېن احتجاجي غونډې ته وویل، "مونږ په دې ټاکنو يقين نه ساتو، مونږ دا ردوو، او تر هغې به یې ردوو تر څو چې دلته نوې ټاکنې نه وي شوي، او پاکې او شفافې ټاکنې نه وي شوي".

د احتجاج کوونکو وینا وه په سیند، پنجاب او تر څه حده بلوچستان کې د هغو ګوندونه حکومت جوړيږي کوم چې د هغو صوبو د حقونو د پاره اواز پورته کوي خو وایي په پښتونخوا کې ټول هغه غږونه "غلي کړی شول" کومو ګوندونو چې به د صوبې د حقونو د پاره غږ پورته کاوه۔

احتجاج کوونکو غوښتنه کوله چې په ټاکنو کې د شوو ممکنه درغليو د پلټنو د پاره دې عدالتي کمېشن جوړ کړی شي، وایي د دې د پاره دوی د ثبوتونو ورکولو ته هم تيار دي. د پاکستان د انتخاباتو کمیشن تر اوسه په ټاکنو کې د درغلۍ د تورونو د سپینولو لپاره تر اوسه د کوم کمیشن جوړولو څه نه دي ویلي.

په پاکستان کې د ټاکنو پر وخت د ملک 128 میلیونه خلکو ته د مصنوعي ذهانت او د درغو ویډیوګانو له لیارې ناسم مالومات وړاندې شوي

دغو کې د ډیرو بحثونو لاندې راغلې یوه مقدمه کې بندي د پخواني وزیراعظم عمران خان په رضا هغه ویډیو هم ده چې پکې ده د انتخاباتو د ګټلو دعوه کړې.

دا د جعلي ویډیوګانو څخه یوه ده چې پکې ناسم مالومات خپاره کړای شوي.

دغسې ډیرې جعلي ویډیوګانې انلاین خپرې شوي چې پکې دریو ویډیوګانو کې د پاکستان تحریک انصاف ګوند ملاتړو کاندیدانو د ووټونو څخه د بایکاټ اعلان کړی.

دې جعلي ویډیوګانو کې په یوه کې عمران خان ویلي د هغه ګوند به د ووټونو نه بایکاټ کوي.

د پنجاب د قانون پخواني وزیر بشارت راجه او د تحریک انصاف ګوند د یوې بلې کاندیدې ریحانه ډار ویډیوګانې هم خپرې شوې وې، څوک چې د سیالکوټ نه بیا ټاکنو ته ولاړ وو.

نزدې تمامو بیا ددغو بیانونو نه ډډه وکړه او دغه دعوې يي دروغ وبللې.

د پروسې بشپړتیا ته ګواښ:

صدف خان د پاکستان د پالیسیو څیړنیز مرکز میډیا میټرز فار ډیموکریسي کې کار کوي، دا وايي مصنوعي ذهانت او جعلي ویډیوګانې د انتخابونو لپاره په خصوصي توګه خطرناکې دي.

صدف خان زیاتوي د یو مشر لکه د عمران خان ویډیو چې خپره شي نو زیات امکان دی چې ولس پرې دهوکه شي. له دې سره یو ماحول جوړ شي چرته چې قوي امکان وي زیات خلک د دغو ناسمه مالوماتو په اساس د ووټ اچولو فیصله وکړي.

کله چې داسې وشي نو د رايي اچولو په شفافیت او د جمهوریت په معیار پوښتنې راپورته کیږي.

یو صحافي وایس اف امریکا ته ویلي د پاکستان په کیس کې د انټرنیټ د قطع کولو حکومتي پریکړې میډیا لپاره دا کار ګران کړی وو چې ناسمه مالومات اصلاح کړي.

د پاکستان داخله وزیر د انټرنیټ د تړلو د پریکړې دفاع کړې او وايي چې ترهګره حملو په سبب د دې حاجت پیدا شو او دوی دا ګام پورته کړو. خو صحافیان او نور خلک وايي د انټرنیټ تړلو کره مالوماتو او انتخابي حوضو ته د دوی د رسايي مخه ونیوله.

صحافیان وايي چې د انتخابونو په وخت شکمنه بی ضابطګیو په سمدستي توګه د راپور کولو هم دوی جوګه نه وو.

د پاکستان انتخابي کمیشن د وایس اف امریکا په دې اړه پوښتنې ته کوم ځواب نه دی ویلی. خو یاد کمیشن د ملک الیکټرانیکي میډیا د کنټرول ادارې ته ویلي په قامي کچه میډیا په اصولو او قانون باندې د پابنده ساتلو خبره یقیني کړي.

فافین یا د ازاد او شفافه ټاکنو شبکې ویلي مصنوعي ذهانت او جعلي ویډیوګانې وټران باندې اغیز کولی شي.

مثبت امکانات:

د نیومیکسیکو ریاستي پوهنتون د ارټس او لیکونو کالج سترمشر اینریکو پانټیلي وايي په ځينو حالاتو کې مصنوعي ذهانت مثبتې اغیزې هم لري.

دی وايي مصنوعي ذهانت د هغو خلکو غږ جوړیږي کوم چې د غږ پورته کولو جوګه نه وي.

ددغو خلکو غږ په وړاندې قدعنونه مات کړي او عام ولس ته يي پیغاماورسي.

د ایمیل د لارې وایس اف امریکا ته ښاغلي پانټېلي ویلي مصنوعي ذهانت دا صلاحیت لري چې جعلي مواد راڅرګند کړي، د مصنوعي ذهانت موادو پلټنو کې لاس کوي او د کره خبري راپورونو ریښتیاو ته رسولو کې هم خپله برخه رول لوبولی شي.

د احمدي ټولنې د وګړي د ضمانت په اړوند د سپریم کورټ د فیصلې پرضد احتجاجونه شوي

د پاکستاان د نورو برخو په څېر په مردان ښار کې هم د سپریم کوړټ د هغې فیصلې په ضد احتجاجونه شوي چې احمدي تن ته یې ضمانت ورکړی.

احتجاج کوونکو غوښتنه کړې چې دې فیصلې ته دې بیا کتنه وشي او بېرته دې واخستل شي، عدالت وایي‌ له فیصلې یې غلطه معنا اخیستل شوې.

دا احتجاجونه د جميعت علما اسلام فضل الرحمان ګوند له خوا رابلل شوی وو، احتجاج کوونکو پلي کارډونه او بېنرونه اوچت کړي وو چې پرې د عدالتي فیصلې ضد نعرې لیکل شوې وې او په لوړ غږ یې د سپریم کورټ د مشر قاضی فایز عیسا په ضد نعرې وهلې.

دوه ورځې وړاندی د سپریم کورټ مشر چیف جسټس قاضي فایز عیسا او د جسټس مسرت هلالي دوه کسیزه بېنج په یوه مقدمه کې په خپله فېصله کې په ضمانت د مبارک احمد ثاني نومې تن د ازادېدو امر کړی وو. ثاني له احمدي ټولنې څخه دی.

سپریم کورټ په خپله اعلامیه کې ویلي، چې د ممنوعه کتابونو په شایع کولو تر ټولو زیاته سزا شپږ میاشتې قېد دی خو ملزم د وړاندې څخه یو کال په جېل کې تېر کړی دی نو سپریم کورټ د اييني مادو، اسلامي احکاماتو او د انصاف د تقاضو سره سم د ملزم د ازادولو حکم ورکړی.

په دې احتجاجونو کې د عالمی تحفظ ختم نبوت کارکوونکي هم شامل وو، دوی د چیف چسټس د استعفا غوښتنه هم کوله.

د احتجاج یو برخه وال مفتي اکرام الحق وي او ای ډیوه ته وایي،"مونږ د امن خیال ساتلی دی، مونږ د ایین خیال ساتلی دی هغه سړی به نه پریږدو څوک چی د پیغمبر اسلام په شان کې ګستاخي وکړي"

د هغه وینا وه "مونږ ښه په سوچ او د عقیدې په بنیاد دا خبره کوو، مونږ پرې سوچ کړی او مونږه کفن په سر تړلی د هیچا پروا نه کوو".

سپریم کوړټ ویلی دغه فیصله یې د پاکستان د ایین او قانون په رڼا کې کړې خو له فیصلې نه یې غلطه معنا اخیستل شوې ده.

د ملک ستر عدالت دا هم وايي که چاته په دې فیصله اعتراض وي نو اپیل کولی شي.

د قانوني چارو ماهر شبیر حسین ګیګیانی ایډوکیټ وي او ای ډيوه ته وایي د سپریم کوړټ فیصله دا د ایین او قانون مطابق ده.

هغه وایي "د سپریم کورټ فیصله کې کیس نه دی ختم کړی شوی، دې کیس له یې څه جواز نه دی جوړ کړی او نه یې دا ویلي چی دا جرم ګنې جرم نه دی، په 2019 کی ددی جرم په بابت کې کوم قانون نه و په 2021م کی دا جرم ګرځول شوی ددی وړاندی که چا جرم کړی نو هغه مجرم نه شی ګرځول کیدای."

احمدي ټولنه په پاکستان کې غیرمسلمه ګرځول شوې او په ایین کی د ترمیم وروسته دوی نه شی کولی چی ځان ته مسلمانان ووایي.

د پاکستان په څه دپاسه 230 میلینه ابادۍ کې د احمدي ټولنې د خلکو شمېر د دوه او پینځه میلینه تر منځ ګڼل کېږي او دا په پاکستان کې د دې مذهبي اقلیتي ډلې تر ټولو زیاته ابادي ګڼل کېږي.

احمدي ټولنه له ډېرو کلونو راهیسې دعوې کوي چې په پاکستان کې ورسره د کرکې په بنیاد چلند کېږي ځکه یې په مذهبي بنيادونو د ممکنه امتيازي سلوک له امله د 2024م د عامو انتخاباتو نه هم د لاتعلقۍ اعلان کړی ؤ.

څېړونکي وایي د پاکستان د راتلونکي ایتلافي حکومت کارکردګي به د سیاسي ایتلاف په بقا پورې تړلې وي

پاکستان کې په اتمه فرورۍ شوؤ انتخاباتو کې یو ګوند هم دومره څوکۍ نه دي ګټلي چې په یوازې ځان مرکز کې حکومت جوړ کړي اؤ مسلم لیګ(ن) اؤ پاکستان پیپلز پارتۍ اعلان کړی چې مرکز کې به ګډ حکومت جوړوي خو د سیاسي اؤ اقتصادي چارو څېړونکي وایي چې پاکستان کې د راتلونکي حکومت کارکردګي به د حکومت سازۍ لپاره د شوي اتحاد په بقا اډاڼه وي.

څېړونکي وایي پاکستان کې په تاریخي توګه د ګډو حکومتونو تجربه ډیره ښه یا کامیابه نه ده پاتې شوې اؤ که دا ځل هم چرته د مرکزي حکومت لپاره جوړیدونکی سیاسي ایتلاف راتلونکي کې هم پځای پاتې کیږي نو هله به اقتصادي اؤ نورو سترو چیلنجونو ته د ځواب ویلو فرصت ومومي.

د څېړونکو وینا ده چې پاکستان د وړاندې نه د یو شمېر اقتصادي چیلنجونو سره مخ دی اؤ که اتحادي ګوندونه ملک ته د پېښو چیلنجونو پځای خپلو سیاسي موخو ته پام ګرځوي نو په دغسې حالاتو کې به د پاکستان د اقتصاي اؤ سیاسي ثبات پوښتنې پخپل ځاي پاتې وي.

د پېښور پوهنتون د سياست څانګې مشره پروفېسره ډاکټر شاهده امان وایي"د پاکستان تاريخ ته چې وګورو نو د ايتلافي حکومت چرته کوم تکړه مثال نه دی پاتې شوی، چې کله هم ايتلافي حکومت دلته پاتې شوی لکه د 90م لسيزه کې چې ؤ نو زيات دوام یې نه دی موندلی"

پاکستان چې د وړاندې نه اقتصادي ، امنيت او نورو مشکلاتو سره مخ دی د ټاکنو وروسته په دغه هیواد کې سیاسي بې ثباتي نوره هم زیاته شوې ده.

څېړونکي وايي په اوسني صورتحال کې يو مضبوط حکومت کولی شوه چې د ستونزو هواري دپاره زړورې پرېکړې کړې وې خو په داسې کې بيا يو ايتلافي حکومت به څنګه وکړي چې د خپلو سياسي اهدافوپه ځاي هېواد ته ور پېښ چېلنجونه کم کړي.

د سياسي اؤ اقتصادي مطالعاتو کار پوهه شهزاد علي وي او ای ډیوه ته وایي"د سياسي مشرانو او ګوندونو کوم سوچ چې جوړ دی او يا اوسني سياست جوړ کړی نو هغه بس يوازې د خاصو مقصدونو پورې دی، پاتې شوه د چېلنحونو خبره نو زه دا وايم چې چېلنجونه سېوا دي ، نور به هم سېوا کيږي او دې کې د ډېرو خطرو امکان دی"

د مسلم ليګ نون او پيپلز ګوند خپل منځي روايتي اختلافات چې تر لسيزو پاتې دي خو بيا دغه دواړه ګوندونو 2022م کې د پي ټي آي حکومت د بې باورۍ د تحريک له لارې ختم کړی ؤ اؤ تر هغې وروسته یې تر شپاړسو مياشتو د PDM ايتلافي حکومت دومداره ساتلی وو خو څېړونکي وایي چې د اقتصاد او امنيت په ستونزو هوارولو کې نه وو بریالي شوي.

سياسي کارپوهان وايي د راتلونکې ايتلاف دپاره لومړی غټ چېلنج اقتصاد دی خو ايا ايتلاف به د خپل منځي اختلافاتو نه بچ پاتې شي؟

پروفېسره ډاکټر شاهده امان ډیوه ته وایي "سياسي استحکام د اقتصادي وضعې سره تړون لري نو مونږ دا خيال کولی شو چې که لږه هم سياسي بې ثباتي راغله او حکومت کمزوری شو نو د اقتصاد صورتحال چې له وړاندې ښه نه دی نور به هم د مشکلاتو سره مخ شي"

د مسلم ليګ (ن) مشر ميا نواز شريف د ټاکنو وروسته د خپل ګوند د راروان حکومت اهداف ښودلې دي او د اقتصادي ستونزې هوارول او بې روزګارۍ کمول يې ترجيحات ګرځولي دي خو څېړونکي وايي په اوسني صورتحال کې ځېنې سخت ګامونه اخستل به د ایتلافي حکومت دپاره دومره اسان نه وي.

رپورټ: د تېرو لسو کالو په پرتله تېرکال پاکستان کې د تشدد اؤ ترهګرۍ پېښې 53 فيصده زیاتې شوې دي

د څېړنې او امنيتي مطالعاتو غېر دولتي ادارې سنټر فار ريسرچ اېنډ سيکورټي سټډيز په خپل تازه رپورټ کې ويلي چې تېر کال 2023م کې په ترهګریز تشدد کې 53 فيصدي اضافه رېکارډ کړی شوې ده چې په تېرو لسو کلونو کې يې مثال نه موندل کېږي.

یادې ادارې په خپل کلني رپورټ کې ویلي چي کال 2023م کې د پاکستان دننه د ترهګرۍ په 789 پېېښو کې تر ټولو زياتې پيښې په خېبر پښتونخوا او بلوچستان صوبه کې شوې دي.

د رپورټ ترمخه د افغانستان سره په پوله پرتو د خېبرپښتونخوا او بلوچستان صوبو کې د ترهګرۍ 84 حملې شوې دي.

څېړونکي پاکستان کې د ترهګرۍ په پېښو کې د اصافې علت په افغانستان کې پټ د تحريک طالبان پاکستان وسله وال ښي.

د امنیتي چارو کارپوه محمد نفیس وایي، د پاکستان د امنیتي ځواکونو لخوا روان د ترهګرۍ ضد عملیات د ترهګرۍ اؤ تشدد په کمولو کې ناکامه ښکاري.

وي او ای ډیوه سره خبرو کې هغه وایي، مونږ پخوا وسله وال طالبان افغانستان ته د تګ څخه نه وو منعې کړي او اوس هغوي د افغانستان څخه دلته راځي او دا هغه پخواني حالات دي چې بدل نه کړی شول.

هغه وایي افغان طالبان د پاکستان طالبانو سره هسې هم يو اتحاد لري نو ځکه یې هغوي دلته د راتګ څخه نه منعې کوي.

د محمد نفیس په خبره "بله دا چې د تي ټي پي خواخوږي چې په پاکستان کې موجود دي او فعاله کېدو ته چمتو دي او د پاکستان حکومت هم هغوي ته ځکه لاس نه وراچوي چې نظرياتي مسلې دي. په پالیسۍ کې د بنيادي بدلون ضرورت دی، يوازې د ترهګرۍ ضد عملیات په ظاهره ښکاري چې د ترهګرۍ اؤ تشدد په کمولو کې ناکامه شوي دي"

د سنټر فار ريسرچ اېنډ سيکورټي سټډيزرپورټ وايي چې پنجاب او سیند صوبې کال 2023م کې د نورو دوو صوبو په نسبت کمې اغېزمنې شوې دي او دغلته يوازې 8 فيصدي وژنې رېکارډ شوي دي.

د سي ار اېس اېس د رپورټ ترمخه په کال 2022م کې پېل شوی تشدد په کال 2023م کې هم په پرله پسې ډول زيات پاتې شوی.

رپورټ وايي د کال 2023م مهم پرمختګ د تحريک جهاد پاکستان نومې ترهګرې ډلې راښکاره کېدل وو چې د ټي ټي پي سره تړل کېږي اؤ د امنیتي ځواکونو په عملیاتو کې هم د تحريک جهاد پاکستان ډلې 36 وسله وال وژل شوي دي.

دغه راز د رپورټ ترمخه تېر کال د انصارالسلام په نوم نوې ډله هم منظر عام ته راغلې او د امنیتي ځواکونو سره نښتو کې د دغه ډلې 2 وسله وال وژل شوي.

د پاکستان پوځي او حکومتي چارواکي په افغانستان کې واکمنو طالبانو باندې د لاقانونه وسله والې ډلې تحریک طالبان پاکستان وسله والو ته پخپله خاوره کې د پناه ورکولو تورونه لګوي خو افغان طالبان دا ردوي او ټي ټي پي د پاکستان کورنۍ مسله بلي.

څېړونکي وايي داسې ښکاري چې د پاکستان پوځي قیادت د غوره اؤ بدو طالبانو ترمنځ د توپیر کولو تګلاره پرېښودې ده.

د امنیتي چارو کار پوهه منصور مسيد وایي، داسې برېښي چې دا ځل د پوځی اؤ سیاست قیادت په زړونو کې د طالبانو لپاره نرمښت نه شته .

ډیوه سره خبرو کې هغه وایي "ماته ښکاري چې دا ځل د طالبانو لپاره د پوځي او سیاسي قیادت په زړونو کې نرمښت نشته، او دا ځل به د هغوي خلاف د وړاندې نه زیات موثره عمليات کېږي خو دا ده چې په کوم ملک کې بغاوت ته د بهر نه لمن وهل کېږي نو د هغې په ختمېدو کې وخت لګي، ددې مخنيوی د زر خبرې نه دي چې په کال شپږو مياشتو کې به یې مخه ونيول شي خو تر يوه حده پورې به کنټرول شي"

د سي ار اېس اېس د رپورټ ترمخه تېر ټول کال کې د پاکستان دننه په فرقه یيزه بنيادونو تشدد کې اضافه شوې ده او د اسلام اباد او ګلګت بلتستان نه علاوه ېې د هېواد ټولې صوبې ځپلې دي.

رپورټ وايي په فرقه یيز بنياد رامنځته شوو 38 پېښو کې 202 کسان وژل شوي دي.

نور کتل

ځانګړې ویډیوګانې

بي بي شیرینه

بي بي شیرینه – په ټیلې ویژن
please wait

No media source currently available

0:00 1:59:59 0:00
XS
SM
MD
LG